Chương 2

Sáng hôm sau, tôi ngồi trong quán bún bò quen thuộc, xem tin tức trên điện thoại như một khán giả bình thường.

Cổ phiếu Minh Viễn Tech mở cửa giảm sàn. Bảng điện tử đỏ rực từ phút đầu tiên. Người dẫn chương trình tài chính buổi sáng nói bằng giọng gấp gáp hiếm thấy, nhắc đi nhắc lại cụm từ “nghi vấn gian lận báo cáo tài chính có hệ thống” như thể đang đọc một bản án.

Tôi bưng tô bún, nhìn màn hình điện thoại dựng trên bàn, lòng phẳng lặng đến kỳ lạ.

Tôi đã tưởng tượng cảnh này hàng trăm lần trong sáu tháng qua. Nhưng khi nó thật sự xảy ra, cảm giác không giống bất cứ tưởng tượng nào. Không có sung sướng. Chỉ có một khoảng trống rất lớn, nơi từng chứa đầy sự chờ đợi.

Ủy ban Chứng khoán ra thông báo tạm ngừng giao dịch cổ phiếu Minh Viễn Tech giữa phiên để “làm rõ thông tin.” Ba mươi phút sau, một đoàn thanh tra liên ngành xuất hiện trước tòa nhà trụ sở, máy quay của ít nhất năm hãng truyền thông vây kín cổng chính.

Trần Khải bị mời lên xe của cơ quan điều tra ngay trong buổi sáng, ống kính máy quay bắt được khoảnh khắc hắn cúi đầu che mặt bằng một tờ báo, bước những bước cứng đờ như người mất hồn.

Tôi tắt điện thoại, ăn nốt tô bún đã nguội.

Buổi chiều, tin nhắn từ Vương Thiệu gửi tới, kèm một đường link.

“Họ đã cho niêm phong toàn bộ máy chủ dữ liệu tài chính. Cô làm tốt lắm, Lưu Tĩnh.”

Tôi trả lời: “Đây mới chỉ là phần nổi. Trần Khải chỉ ký, không phải người ra lệnh.”

“Tôi biết. Nhưng đó là việc của cơ quan điều tra bây giờ. Việc của cô đã xong.”

Tôi nhìn dòng chữ đó rất lâu, không trả lời ngay.

Việc của tôi đã xong, ông nói vậy. Nhưng tôi biết trong lòng mình, câu chuyện chưa hề kết thúc. Người ký tên là con dê tế thần dễ tìm nhất trong bất kỳ vụ gian lận nào. Người ra lệnh luôn đứng ở một tầng cao hơn, xa hơn, an toàn hơn.

Và một hệ thống làm đẹp số liệu tinh vi, kéo dài đều đặn suốt hai năm, không thể là sản phẩm của một cá nhân đơn lẻ đang hoảng loạn giữ ghế.

Nó có kế hoạch. Nó có mục đích.

Tối hôm đó, trong căn phòng trọ nhỏ chưa đầy hai mươi mét vuông, tôi mở lại toàn bộ dữ liệu mình đã thu thập suốt ba tháng, lần này không phải để tìm bằng chứng cho báo cáo đã gửi đi, mà để tìm câu trả lời cho một câu hỏi khác.

Ai được lợi nhiều nhất khi giá cổ phiếu Minh Viễn Tech giảm sâu đúng vào thời điểm này?

Tôi mở bảng theo dõi giao dịch cổ đông lớn, thứ tôi đã âm thầm lập từ ba tuần trước mà chưa kịp phân tích kỹ. Có một cái tên xuất hiện với tần suất mua vào bất thường trong sáu tháng gần nhất, thông qua ba quỹ đầu tư khác nhau, tất cả đều đăng ký tại các thiên đường thuế quen thuộc.

Tôi chưa nối được cái tên đó với ai trong công ty. Nhưng linh cảm của tôi, thứ đã chưa từng sai suốt tám tháng qua, mách bảo rằng đây mới chỉ là bước đầu tiên của một ván cờ lớn hơn nhiều.

Điện thoại tôi rung lên. Tin nhắn từ số lạ tôi đã nhận đêm qua.

“Cô nói cô muốn ngồi đúng bàn. Ngày mai, mười giờ sáng, quán cà phê Lữ Khách, đường Nguyễn Huệ. Tôi sẽ cho cô biết chiếc bàn đó ở đâu.”

Tôi nhìn dòng tin nhắn, rồi nhìn ra cửa sổ, nơi ánh đèn thành phố vẫn sáng rực như chưa từng có cơn địa chấn nào vừa xảy ra.

Tôi gõ lại đúng một chữ: “Được.”

Quán cà phê Lữ Khách nằm khuất trong một con hẻm nhỏ, không biển hiệu sáng, không nhạc xập xình, chỉ có mùi cà phê phin đậm và tiếng quạt trần cũ kỹ.

Tôi đến sớm mười phút, ngồi ở góc trong cùng, nơi có thể quan sát toàn bộ cửa ra vào. Thói quen tôi rèn được sau ba tháng sống như một cái bóng.

Đúng mười giờ, cửa kính đẩy ra. Một người đàn ông bước vào, dáng cao, áo sơ mi trắng không cà vạt, tay xách một chiếc cặp da đã sờn góc. Anh ta không giống doanh nhân thông thường tôi từng gặp ở Minh Viễn Tech, không có vẻ bóng bẩy cố tình, chỉ có một sự điềm tĩnh khiến người khác phải chú ý.

Anh ta nhìn quanh phòng một lượt, rồi đi thẳng về phía tôi, như thể đã biết trước tôi ngồi ở đâu.

– Lưu Tĩnh?

Tôi gật đầu, không đứng dậy.

– Tôi là Đỗ Thừa Uyên.

Cái tên đó khiến tôi khựng lại một giây. Đỗ Thừa Uyên, con trai duy nhất của ông Đỗ Minh Viễn, người sáng lập ra công ty mang chính tên ông. Tôi biết anh ta qua vài bài báo cũ, phần lớn viết về việc anh ta rời công ty gia đình từ nhiều năm trước để tự gây dựng một quỹ công nghệ riêng ở nước ngoài, gần như cắt đứt liên hệ với Minh Viễn Tech.

– Anh không còn làm ở nước ngoài nữa sao?

– Từ sáng nay thì không. Hội đồng quản trị triệu tập khẩn cấp lúc bốn giờ sáng, giờ Việt Nam. Bố tôi đang nằm viện, không thể xử lý việc này. Tôi là người duy nhất trong gia đình còn đủ tư cách pháp lý để đứng ra.

Anh ta đặt cặp xuống bàn, gọi một ly cà phê đen không đường, rồi nhìn thẳng vào tôi.

– Cô là người gửi báo cáo đó.

Không phải câu hỏi. Là khẳng định.

Tôi không phủ nhận, cũng không thừa nhận ngay.

– Anh dựa vào đâu mà nói vậy?

– Vương Thiệu là bạn học cũ của tôi ở đại học. Ông ấy không tiết lộ tên cô, nhưng khi tôi hỏi ai đứng sau bộ dữ liệu chi tiết đến từng dấu thời gian như vậy, ông ấy chỉ cười và nói một câu: người đó từng bị công ty đối xử tệ đến mức không ai còn nhớ mặt, nhưng người đó nhớ hết mọi con số.

Tôi im lặng một lúc, rồi hỏi lại:

– Anh tìm tôi để làm gì? Cảm ơn tôi rồi mời tôi rời khỏi câu chuyện này càng sớm càng tốt?

Đỗ Thừa Uyên không cười, ánh mắt anh ta nghiêm túc hơn tôi tưởng.

– Ngược lại. Tôi tìm cô để mời cô quay lại.

Tôi nhướn mày.

– Cô nghĩ Trần Khải là toàn bộ câu chuyện sao? Ông ấy chỉ là chữ ký cuối cùng trên một chuỗi quyết định mà tôi tin còn kéo dài lên trên, có thể đến tận hội đồng quản trị. Tôi cần một người hiểu rõ dữ liệu đó hơn bất kỳ ai, kể cả kiểm toán nội bộ hiện tại của công ty, để giúp tôi lật hết những gì còn lại.

– Sao anh chắc tôi không phải một phần của âm mưu đó?

Câu hỏi bật ra khỏi miệng tôi trước khi kịp nghĩ, một phép thử nhỏ để xem phản ứng của anh ta.

Đỗ Thừa Uyên nhìn tôi, ánh mắt không hề dao động.

– Nếu cô là một phần của âm mưu đó, cô đã không gửi báo cáo cho Ủy ban Chứng khoán. Cô sẽ giữ nó làm quân bài mặc cả. Cô chọn cách khiến bản thân mất tất cả để lộ diện sự thật. Người như vậy, tôi tin được.

Tôi cụp mắt xuống ly cà phê của mình, để che đi cảm xúc đang dâng lên trong lòng. Tám tháng qua, đây là lần đầu tiên có người nói với tôi những lời như vậy mà không kèm theo một ánh mắt thương hại hay nghi ngờ.

Ba ngày sau cuộc gặp ở quán Lữ Khách, hội đồng quản trị Minh Viễn Tech họp phiên bất thường, chính thức bổ nhiệm Đỗ Thừa Uyên làm Tổng giám đốc điều hành tạm quyền, thay thế vị trí đang bỏ trống sau khi ông Tổng giám đốc cũ, người ký duyệt ngân sách cho phòng tài chính suốt nhiều năm, tuyên bố từ chức “vì lý do sức khỏe” chỉ một ngày sau khi Trần Khải bị tạm giữ.

Tin tức lan nhanh trong nội bộ công ty còn nhanh hơn cả trên báo chí. Người ta xì xào về việc con trai của nhà sáng lập, người từng tuyên bố không bao giờ quay lại Minh Viễn Tech, giờ đứng ra gánh vác đúng lúc công ty chìm trong khủng hoảng lớn nhất lịch sử.

Buổi họp toàn thể công ty diễn ra lúc chín giờ sáng thứ Hai, trong hội trường tầng hai mươi, nơi tôi từng chỉ được đứng ở cửa bưng khay cà phê cho các cuộc họp cấp cao.

Đỗ Thừa Uyên đứng trên bục, không cầm giấy phát biểu.

– Tôi biết nhiều người trong phòng này đang hoang mang. Tôi cũng vậy. Nhưng tôi muốn nói rõ một điều ngay từ đầu: công ty này sẽ không che giấu bất cứ điều gì nữa.

Anh ta dừng lại, nhìn khắp hội trường, ánh mắt dừng rất ngắn ở phía sau, nơi tôi đứng lẫn trong đám nhân viên hành chính, không ai chú ý.

– Tôi sẽ lập một bộ phận kiểm toán nội bộ độc lập, báo cáo trực tiếp cho tôi và hội đồng quản trị, không qua bất kỳ cấp trung gian nào. Bộ phận này sẽ có toàn quyền truy cập dữ liệu tài chính của mọi phòng ban, không có ngoại lệ.

Tiếng xì xào nổi lên khắp hội trường. Có người nhìn nhau lo lắng, có người siết chặt tay ghế.

– Tôi cũng muốn nhân dịp này nói rõ về nguồn tin đã giúp phát hiện vụ việc. Người đó đã chọn cách bảo vệ công ty này bằng chính rủi ro của bản thân họ, trong khi không ít người ở đây từng chọn cách im lặng để giữ ghế của mình.

Không ai nhắc đến tên tôi. Nhưng tôi thấy Hà Bác Văn, đang ngồi ở hàng ghế đầu dành cho trưởng phòng, mặt tái đi trông thấy, mắt anh ta đảo nhanh xuống sàn nhà như đang tìm chỗ nào đó để trốn.

Sau buổi họp, tôi định lặng lẽ quay về bàn làm việc cũ ở bộ phận hành chính, thì một trợ lý trẻ chạy đến, nói Tổng giám đốc mời tôi lên văn phòng riêng.

Văn phòng của Đỗ Thừa Uyên đơn giản đến bất ngờ, không có nội thất xa hoa như tôi tưởng tượng về văn phòng của một người thừa kế tập đoàn. Chỉ có một bàn làm việc gỗ sồi, vài chồng tài liệu, và một bức ảnh cũ chụp một cậu bé đứng cạnh người đàn ông lớn tuổi trước cổng công ty, chắc là ông Đỗ Minh Viễn thời trẻ.

– Cô ngồi đi.

Tôi ngồi xuống, không nói gì, chờ anh ta vào đề.

– Tôi đã nói chuyện với hội đồng quản trị. Vị trí trưởng phòng kiểm toán nội bộ mới lập, tôi muốn cô đảm nhận.

Tôi không giấu được sự ngạc nhiên.

– Tôi chỉ là nhân viên hành chính bị sa thải cách đây ba ngày.

– Cô là người duy nhất trong công ty này đã tự mình lần ra một vụ gian lận trị giá bốn mươi tỷ mà không có quyền hạn, không có ngân sách, không có ai hậu thuẫn, chỉ bằng sự kiên trì và khả năng đọc dữ liệu. Với tôi, đó là bằng cấp cao nhất có thể có.

Tôi im lặng, ngón tay siết nhẹ vào mép ghế.

– Tôi cần suy nghĩ.

Đỗ Thừa Uyên gật đầu, không tỏ ra ngạc nhiên hay khó chịu.

– Cô cứ suy nghĩ. Nhưng tôi nghĩ cô đã có câu trả lời từ khi cô nói với tôi ở quán Lữ Khách rằng cô muốn ngồi đúng chiếc bàn của mình.

Tôi đứng dậy ra về, nhưng câu nói đó cứ vang mãi trong đầu suốt cả buổi chiều hôm ấy.