Chương 1
Tôi không khóc khi họ đọc di chúc.
Không phải vì tôi mạnh mẽ. Mà vì tôi đã biết từ trước, từ rất lâu rồi.
Căn phòng đọc di chúc hôm đó có tám người. Chồng tôi, Tề Minh Hạo, ngồi giữa. Hai bên là Tề Tuấn và Tề Lam, hai người con riêng của anh từ cuộc hôn nhân trước. Luật sư ngồi đầu bàn, giọng đều đều đọc từng dòng chữ mà bà Tề đã ký tên lúc tỉnh táo cuối cùng.
Tôi ngồi ở góc, gần cửa sổ.
Như mười năm nay tôi vẫn ngồi vậy, ở góc, gần cửa sổ, đủ tiện cho mọi người gọi khi cần.
Tề Tuấn nhận căn biệt thự ở Thượng Hải. Tề Lam nhận cổ phần công ty và trang trại ở ngoại ô. Tề Minh Hạo nhận quyền quản lý toàn bộ tài sản còn lại theo di nguyện của bà.
Tên tôi, Hứa Vãn Thanh, xuất hiện đúng một lần.
“Để lại cho con dâu Hứa Vãn Thanh bộ ấm trà sứ Nhữ Kiêu đặt trên kệ phòng ngủ, như một lời cảm ơn.”
Tề Lam cười khẽ. Tiếng cười nhỏ thôi, nhưng tôi nghe rõ.
Tề Tuấn không cười, chỉ nhìn tôi với ánh mắt tôi không muốn phân tích.
Còn Tề Minh Hạo… anh nhìn xuống bàn tay mình.
Luật sư hỏi tôi có ký xác nhận không.
Tôi ký.
Tay không run.
Mười năm trước, tôi về nhà này với hai bàn tay trắng và tấm bằng dược sĩ chưa kịp dùng đến. Bà Tề lúc đó đã nằm liệt một bên, sau tai biến lần hai. Gia đình họ Tề cần người chăm, và cuộc hôn nhân giữa tôi và Tề Minh Hạo được sắp xếp theo cách mà cả hai nhà đều hiểu nhau mà không cần nói thẳng.
Tôi hiểu.
Tôi chấp nhận.
Mười năm, tôi tự tay thay tã, đút cháo, lật người để bà không lở lưng. Học cách pha thuốc Đông y cho bà đỡ đau khớp mỗi sáng lạnh. Nghe bà kể chuyện về người chồng đã mất, về những đứa con bà thương, về những điều bà hối tiếc.
Bà không bao giờ nhắc tên tôi trong những câu chuyện đó.
Nhưng bà nhớ bộ ấm trà.
Bà nhớ rằng tôi là người duy nhất không bao giờ dùng ấm đó để pha trà uống. Chỉ lau, rồi đặt lại.
Đó là điều duy nhất bà biết về tôi sau mười năm.
Tôi không biết nên buồn hay không.
Buổi chiều hôm đó, khi mọi người còn đang bàn về thủ tục sang tên, tôi lên phòng bà lần cuối.
Căn phòng vẫn còn mùi dầu tràm và thuốc Đông y. Cửa sổ hướng tây, nắng chiều hắt vào làm bụi lơ lửng trong không khí trông như những hạt vàng nhỏ. Bộ ấm trà sứ Nhữ Kiêu nằm trên kệ gỗ, màu xanh thiên thanh nhạt, men bóng như mặt hồ sau mưa.
Tôi đứng nhìn một lúc.
Rồi tôi nhớ ra, năm đầu tiên về đây, tôi đã hỏi bà bộ ấm này từ đâu. Bà kể rằng đó là quà cưới của cha chồng tặng, năm bà hai mươi ba tuổi, năm bà nghèo đến mức áo cưới phải mượn của chị gái.
Bà nói, giọng xa xăm, rằng cái đẹp thật sự không cần phải thuộc về người giàu mới có giá trị.
Lúc đó tôi không hiểu bà nói với tôi hay nói với chính bà.
Giờ tôi nghĩ, có lẽ là cả hai.
Tiếng bước chân dừng lại ở cửa.
Tề Minh Hạo.
Anh đứng đó đã bao lâu tôi không biết. Tôi không quay lại.
– Vãn Thanh…
Tôi cầm bộ ấm xuống, gói vào tờ vải mềm tôi đã chuẩn bị sẵn từ sáng. Bàn tay quen động tác này lắm rồi, mười năm lau đi lau lại, tôi biết chính xác chỗ nào dễ sứt nếu không cẩn thận.
– Mẹ bảo tôi… bà ấy nói với tôi trước khi mất…
– Anh không cần giải thích.
Giọng tôi bình thản đến mức chính tôi cũng ngạc nhiên.
Anh im lặng.
Tôi buộc xong tờ vải, đặt bộ ấm vào túi vải đen tôi mang theo. Rồi tôi nhìn căn phòng lần nữa, nhìn cái giường nơi tôi đã ngồi hàng nghìn buổi sáng, nhìn cái bô tôi đã đổ không biết bao nhiêu lần mà không đếm.
Tôi không thấy tiếc.
Điều đó mới làm tôi chạnh lòng.
Tề Minh Hạo bước vào phòng, đứng sát cạnh tôi.
Anh không nói gì thêm. Chỉ nhìn túi vải đen trên tay tôi, nhìn cái cách tôi ôm nó vào lòng như người ta ôm thứ duy nhất còn lại sau một đám cháy.
– Vãn Thanh, mẹ có để lại thư cho em.
Tôi dừng lại.
Anh rút ra một phong bì màu vàng nhạt, giấy đã nhàu ở góc, kiểu giấy mà người già hay mua ở tiệm văn phòng phẩm đầu phố. Nét chữ run rẩy, nhưng rõ ràng. Bà đã viết khi tay bà còn cầm được bút.
Tôi không đỡ lấy ngay.
– Bà viết từ khi nào?
– Tháng trước. Bà nhờ anh giữ, dặn chỉ đưa sau khi đọc di chúc xong.
Tôi hiểu. Bà tính toán đến tận lúc cuối.
Tôi mở thư.
Chữ bà ngắn, chỉ vài dòng:
“Vãn Thanh, bộ ấm này của mẹ từ hồi hai mươi ba tuổi. Mẹ cho con không phải vì con xứng đáng hơn ai. Mà vì con là người duy nhất cầm nó mà không nghĩ đến giá tiền. Mẹ biết mẹ nợ con nhiều thứ không trả được. Mẹ chỉ còn mỗi thứ này là thật.”
Tôi đọc xong, gấp lại.
Không khóc.
Không phải vì tôi mạnh. Chỉ vì tôi đã khóc hết rồi, từ những năm trước, trong những buổi sáng lạnh ngồi pha thuốc một mình mà không ai thấy.
– Em sẽ đi.
Tề Minh Hạo nhìn tôi. Ánh mắt anh có gì đó tôi không đọc được, hoặc không muốn đọc nữa.
– Đi về đâu?
– Về chỗ của tôi.
Câu đó tôi nói nhẹ lắm. Không hờn. Không trách. Chỉ là sự thật đơn giản nhất mà phải mười năm tôi mới nói được thành tiếng.
Anh không giữ tôi lại.
Tôi đi qua hành lang, xuống cầu thang, ra cửa chính. Nắng chiều còn sót lại một vệt dài trên sân gạch. Tôi bước qua nó mà không nhìn lại.
Chỉ đến khi ngồi vào xe, tôi mới đặt túi vải lên đùi, nhẹ tay như ngày đầu tiên tôi cầm bộ ấm ấy lên lau.
Điện thoại rung.
Số lạ.
Tôi nhìn màn hình một giây, rồi bắt máy…
Chỗ của tôi
Giọng bên kia trầm, chậm, mang âm điệu của người đã quen nói chuyện quan trọng mà không cần gấp.
– Xin hỏi có phải cô Vãn Thanh không? Tôi là công chứng viên Đặng Quốc Tuấn. Cụ Minh có nhờ tôi liên hệ riêng với cô, ngoài phần di chúc đã công bố sáng nay.
Tôi siết nhẹ túi vải.
– Ngoài phần đã công bố?
– Đúng. Bà để lại một tài sản nữa, đứng tên cô từ năm ngoái, trước khi bà nhập viện lần cuối. Bà dặn tôi chờ đến khi cô rời khỏi nhà đó, rồi mới gọi.
Cổ họng tôi thắt lại.
Bà biết. Bà biết tôi sẽ đi.
Bà đã tính, từ trước khi tôi kịp tính.
– Tài sản gì?
Người đàn ông đọc địa chỉ. Một căn nhà nhỏ, con phố cũ phía đông thành phố, tên phố tôi chưa nghe bao giờ.
Tôi nhìn vệt nắng cuối đang tắt dần sau cổng sắt nhà họ Tề.
Hóa ra bà không chỉ để lại bộ ấm.
Bà để lại chỗ của tôi, từ trước khi tôi biết mình cần một chỗ.
Tôi nhấn ga, tay vẫn đặt trên túi vải… và bỗng nhớ ra, trong thư bà không ký tên, chỉ có một dòng tái bút mà tôi đã bỏ qua vì tưởng là nét mực thừa.